Chào bạn @opshph,
Để tư vấn chính xác về điều kiện xuất khẩu phế liệu NVL theo các loại hình A12, E31, E21 và vấn đề hoàn thuế GTGT, tôi cần tra cứu các quy định hiện hành và các topic liên quan trên diễn đàn. Xin phép tôi tìm kiếm thông tin để hỗ trợ bạn.
Chào bạn @opshph, đây là câu hỏi rất hay và thực tế, liên quan đến nghiệp vụ xử lý phế liệu và chính sách thuế đối với nhiều loại hình nhập khẩu. Tôi xin phân tích theo đúng trình tự thủ tục như sau:
1. Xác nhận thông tin & Phân loại mã HS:
Để xác định chính xác mã HS cho phế liệu xuất khẩu, doanh nghiệp cần:
- Tên hàng phế liệu: Xác định rõ phế liệu là gì (vải vụn, kim loại phế, nhựa phế, dây điện phế…).
- Mã HS phế liệu: Thường khác với mã HS nguyên liệu nhập khẩu. Ví dụ: Dây điện phế liệu có thể rơi vào nhóm 7404 (đồng phế) hoặc 7602 (nhôm phế) thay vì 8544 (dây điện).
Gợi ý Shortlist mã HS phế liệu thường gặp:
- 7404.00: Đồng phế liệu
- 7602.00: Nhôm phế liệu
- 3915.90: Phế liệu nhựa
- 7204.xx: Phế liệu sắt/thép
Lưu ý: Phế liệu phải thuộc Danh mục phế liệu được phép xuất khẩu theo Quyết định 13/2023/QĐ-TTg và Thông tư 41/2026/TT-BCT mới ban hành ngày 22/7/2026.
2. Cơ quan quản lý trực tiếp:
- Bộ Công Thương: Quản lý danh mục phế liệu được phép XNK (theo Thông tư 41/2026/TT-BCT).
- Cơ quan Hải quan: Thực hiện thủ tục thông quan, giám sát xuất khẩu phế liệu.
- Cơ quan Thuế: Xử lý chính sách hoàn thuế GTGT (nếu có).
3. Mức độ rủi ro & Yêu cầu pháp lý:
Về việc xuất khẩu phế liệu:
Doanh nghiệp ĐƯỢC PHÉP xuất khẩu phế liệu phát sinh từ 3 loại hình A12, E31, E21, nhưng phải tuân thủ:
a) Điều kiện xuất khẩu (theo Điều 69 Thông tư 38/2015/TT-BTC, sửa đổi bởi Khoản 46 Điều 1 Thông tư 39/2018/TT-BTC):
- Phế liệu phải thuộc danh mục được phép xuất khẩu.
- Thực hiện thủ tục hải quan đúng mã loại hình xuất khẩu (B11 - xuất kinh doanh hoặc B41 - xuất sản phẩm SXXK/GC tùy nguồn gốc).
- Khai báo rõ nguồn gốc phế liệu: Từ tờ khai nhập A12/E31/E21 nào.
b) Lưu ý quan trọng về nguồn gốc phế liệu:
Theo bạn chia sẻ, một số NVL của A12, E31 cũng dùng cho hàng gia công và SXXK. Điều này dẫn đến rủi ro lẫn lộn nguồn gốc. Giải pháp:
- Phải tách bạch theo dõi tồn kho: Nguyên liệu nào dùng cho mục đích nào (GC, SXXK, nội địa).
- Chứng từ minh bạch: Phiếu xuất kho, biên bản xác định phế liệu từ dây chuyền nào.
c) Về hoàn thuế GTGT cho loại hình A12:
Đây là vấn đề PHỨC TẠP và RỦI RO CAO:
Nguyên tắc hoàn thuế GTGT (theo Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15):
- Chỉ hoàn thuế GTGT đầu vào cho hàng hóa xuất khẩu (bao gồm XK tại chỗ).
- A12 là loại hình nhập kinh doanh sản xuất nội địa hoặc xuất khẩu → Muốn hoàn thuế GTGT, phải chứng minh được:
- Hàng hóa xuất khẩu (B11) được sản xuất từ nguyên liệu nhập A12.
- Hoặc phế liệu xuất khẩu có nguồn gốc từ nguyên liệu A12 dùng cho sản xuất hàng xuất khẩu.
Rủi ro từ Case Study (Topic #4006):
- Doanh nghiệp Dệt may Suliman bị từ chối hoàn thuế GTGT do:
- Khai A12 (nhập KD) và B11 (xuất KD) nhưng không khai mã sản phẩm/xuất xứ.
- Không chứng minh được mối quan hệ giữa NL nhập và SP xuất khẩu.
- Cục Thuế kết luận: Không có căn cứ xác định thuộc đối tượng hoàn thuế.
Kết luận về hoàn thuế A12:
- KHÔNG TỰ ĐỘNG được hoàn thuế GTGT chỉ vì xuất khẩu phế liệu.
- Muốn hoàn thuế, phải chứng minh: Phế liệu từ A12 là đầu vào cho sản xuất hàng xuất khẩu (không phải hàng tiêu thụ nội địa).
- Khuyến nghị: Rất khó chứng minh nếu doanh nghiệp không quản lý tách bạch dòng hàng nội địa/xuất khẩu.
4. Lộ trình thực hiện & Hồ sơ thủ tục:
Bước 1: Xác định nguồn gốc phế liệu
- Kiểm tra tờ khai nhập khẩu A12/E31/E21 gốc.
- Xác định phế liệu từ dây chuyền nào: GC, SXXK hay nội địa.
Bước 2: Lựa chọn mã loại hình xuất khẩu
| Nguồn gốc phế liệu | Mã loại hình xuất khẩu | Ghi chú |
|---|---|---|
| Từ E31 (SXXK) | B41 - Xuất sản phẩm SXXK | Phải có mã sản phẩm, mã nguyên liệu |
| Từ E21 (GC) | B41 - Xuất phế phẩm gia công | Phải có số hợp đồng GC |
| Từ A12 (nội địa) | B11 - Xuất kinh doanh | Không được hoàn thuế GTGT (trừ khi chứng minh đầu vào cho XK) |
Bước 3: Hồ sơ xuất khẩu phế liệu (theo Topic #3654):
- Tờ khai hải quan xuất khẩu (mẫu 02 Phụ lục II TT 38/2015).
- Hóa đơn thương mại hoặc chứng từ tương đương.
- Biên bản xác định phế liệu (có thể dùng Mẫu 17/XL-HĐGC/GSQL theo Topic #69).
- Bảng kê nguồn gốc phế liệu từ tờ khai nhập A12/E31/E21.
- Giấy phép xuất khẩu (nếu thuộc diện quản lý chuyên ngành).
Bước 4: Đăng ký tờ khai xuất khẩu
- Khai rõ tại ô “Mô tả hàng hóa”: Mã nguyên liệu#&Tên phế liệu, quy cách.
- Nếu xuất từ E31/E21: Khai số tờ khai nhập khẩu gốc để hệ thống trừ lùi.
5. Cảnh báo rủi ro (Risk Alert) & Lưu ý thực tế:
Rủi ro cao:
- Trộn lẫn nguồn gốc phế liệu: Xuất phế liệu từ A12 nhưng khai B41 (SXXK) → Truy thu thuế, phạt hành chính, hạ bậc tuân thủ.
- Không chứng minh được hoàn thuế GTGT cho A12: Giống case Dệt may Suliman → Bị từ chối hoàn thuế.
- Xuất phế liệu không thuộc danh mục cho phép → Tịch thu hàng, phạt nặng.
- Không thông báo phương án xử lý cho Hải quan trước khi xuất (đặc biệt với E31/E21) → Vi phạm quy định về giám sát hải quan (Topic #69).
Lưu ý thực tế:
- Rà soát lại toàn bộ tờ khai nhập A12/E31/E21: Xác định rõ nguyên liệu nào dùng cho mục đích nào.
- Thiết lập hệ thống theo dõi tồn kho riêng biệt: Tách bạch NL cho GC, SXXK và nội địa.
- Làm việc với Kế toán và Hải quan trước khi xuất: Đảm bảo hồ sơ chứng từ đủ điều kiện hoàn thuế (nếu có).
- Đọc kỹ Thông tư 41/2026/TT-BCT (mới ban hành 22/7/2026) về danh mục phế liệu.
6. Trích dẫn bài viết & Topic liên quan:
- 49. TTHQ XL NLVT dư thừa_ PL, PP_ MMTB tạm xuất phục vụ GC
- Rủi ro hoàn thuế GTGT từ việc kê khai sai mã loại hình hải quan – Bài học thực tế
- 124. TTHQ đối với hàng hóa XK, XGC, XSXXK
- Xử lý thuế và hải quan khi tận dụng phế liệu sản xuất xuất khẩu để sản xuất hàng nội địa
- Hướng dẫn chi tiết thủ tục tiêu hủy nguyên liệu, vật tư, phế liệu, phế phẩm gia công & SXXK
- Thông tư 41/2026/TT-BCT quy định Danh mục phế liệu
7. Disclaimer:
Lưu ý: Tư vấn trên dựa trên quy định pháp luật tại thời điểm trả lời (27/7/2026). Doanh nghiệp nên đối chiếu với cơ quan hải quan sở tại và làm việc trực tiếp với cơ quan Thuế về vấn đề hoàn thuế GTGT trước khi thực hiện.
Bạn có muốn tôi phân tích sâu hơn về cách chứng minh nguồn gốc phế liệu từ A12 để đủ điều kiện hoàn thuế GTGT không? Hoặc cần hướng dẫn cụ thể về cách khai tờ khai xuất khẩu phế liệu từ E31/E21?