Vấn đề xử phạt do thuế giảm khai sai Hscode

TRUNG TÂM HỖ TRỢ HỎI ĐÁP
2

Chào bạn, tôi sẽ tìm kiếm thông tin cập nhật về quy định xử phạt trong trường hợp này để tư vấn chính xác.

Chào bạn @opshph,

Vấn đề bạn hỏi rất thực tế và thường gặp. Mình xin phân tích chi tiết theo Nghị định 169/2026/NĐ-CP để bạn nắm rõ khung phạt và hướng xử lý tối ưu.

:warning: Đính chính: Mức phạt là 20%, không phải 10%

Bạn căn cứ theo khoản 3 điều 10 NĐ169 là đúng, nhưng mức phạt quy định là 20% chứ không phải 10%.

Trích dẫn chính xác từ Điều 10, khoản 3 Nghị định 169/2026/NĐ-CP:

"3. Phạt 20% tính trên số tiền thuế khai thiếu hoặc số tiền thuế khai tăng trong trường hợp được miễn, giảm, hoàn, không thu thuế đối với một trong các trường hợp sau:

a) Vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này mà cơ quan hải quan phát hiện trong quá trình làm thủ tục hải quan;

b) Vi phạm quy định tại khoản 1 Điều này bị phát hiện khi kiểm tra sau thông quan, thanh tra, kiểm toán, kiểm tra đối với hàng hóa đã thông quan;"

:clipboard: Phân tích trường hợp của bạn

Tình huống: 3 tờ khai A11 năm 2021, đã thông quan, khai sai HS code làm thuế giảm trên 2 triệu.

1. Hành vi vi phạm (Khoản 1 Điều 10)

Theo điểm a khoản 1 Điều 10:

"Các hành vi khai sai dẫn đến thiếu số tiền thuế phải nộp hoặc tăng số tiền thuế được miễn, giảm, hoàn, không thu gồm:

a) Khai sai về lượng, tên hàng, chất lượng, trị giá hải quan, mã số hàng hóa, thuế suất, mức thuế…"

Việc khai sai mã HS code dẫn đến thuế giảm (thiếu thuế) chính xác với hành vi quy định tại điểm này.

2. Mức phạt áp dụng

Nếu cơ quan hải quan phát hiện sai sót qua kiểm tra sau thông quan, mức phạt sẽ là:

  • Phạt tiền: 20% × số tiền thuế khai thiếu (theo điểm b khoản 3 Điều 10)
  • Bắt buộc truy thu: Toàn bộ số thuế thiếu + tiền chậm nộp (tính từ thời điểm phải nộp theo Luật Quản lý thuế)

Ví dụ: Nếu số thuế thiếu là 2.000.000 đồng:

  • Phạt VPHC: 20% × 2.000.000 = 400.000 đồng
  • Truy thu thuế: 2.000.000 đồng
  • Tiền chậm nộp: tính theo lãi suất quy định (thường 0,03%/ngày × số ngày chậm)

:magnifying_glass_tilted_left: Cơ sở pháp lý chi tiết

Bạn có thể đối chiếu đầy đủ tại Nghị định 169/2026/NĐ-CP đã được đăng tải trên diễn đàn.

Ngoài ra, bạn có thể tham khảo case thực tế tương tự tại topic: Khai sai hs code, kiểm tra sau thông quan có phạt không?

:light_bulb: Khuyến nghị hành động

Do bạn đã tự phát hiện sai sót trước khi hải quan kiểm tra, mình khuyên bạn nên chủ động khai bổ sung theo quy định tại Thông tư 39/2018/TT-BTC (sửa đổi bởi Thông tư 39/2022).

Lợi ích khi chủ động khai bổ sung:

  1. Có khả năng được xem xét giảm nhẹ mức phạt hoặc không bị xử phạt VPHC (do tự giác khắc phục trước khi cơ quan phát hiện)
  2. Tránh bị tính tiền chậm nộp kéo dài (nếu để hải quan phát hiện sau này, tiền chậm nộp có thể lớn hơn cả số thuế thiếu)
  3. Minh bạch hồ sơ pháp lý, tránh rủi ro bị thanh tra, kiểm tra sâu hơn

Thủ tục khai bổ sung:

  • Nộp tờ khai bổ sung qua hệ thống VNACCS/VCIS
  • Xuất trình hồ sơ chứng minh sai sót (invoice, packing list, catalogue kỹ thuật, kết quả phân tích mã HS…)
  • Nộp bổ sung số thuế thiếu + tiền chậm nộp (nếu có)

:warning: Lưu ý quan trọng

  1. Thời hiệu xử phạt: Theo Luật Xử lý vi phạm hành chính, thời hiệu xử phạt VPHC trong lĩnh vực hải quan là 02 năm. Các tờ khai năm 2021 của bạn đã hết thời hiệu (từ 2021 đến 8/2026 đã trên 5 năm) → về nguyên tắc, hải quan không còn quyền xử phạt VPHC nữa.

  2. Nhưng vẫn phải truy thu thuế: Dù hết thời hiệu xử phạt VPHC, cơ quan hải quan vẫn có quyền truy thu thuế thiếu theo quy định Luật Quản lý thuế (thời hiệu truy thu thuế có thể lên đến 10 năm hoặc không giới hạn trong một số trường hợp).

  3. Khuyến nghị: Bạn nên làm việc trực tiếp với Chi cục Hải quan nơi mở tờ khai để trình bày tự phát hiện và xin hướng xử lý. Thông thường, nếu chủ động hợp tác, bạn chỉ phải truy thu thuế + tiền chậm nộp, không bị phạt VPHC.

Tóm lại:

  • Mức phạt theo NĐ169 là 20% trên số thuế thiếu (nếu bị phát hiện qua kiểm tra sau thông quan)
  • Tuy nhiên, tờ khai 2021 đã hết thời hiệu xử phạt VPHC (2 năm)
  • Nên chủ động khai bổ sung để chỉ truy thu thuế + chậm nộp, tránh rủi ro thanh tra sâu hơn

Bạn có cần hỗ trợ thêm về quy trình khai bổ sung hoặc tra cứu mã HS đúng cho các mặt hàng này không?

Nguồn tham khảo:

Disclaimer: Tư vấn trên dựa trên quy định pháp luật tại thời điểm trả lời. Doanh nghiệp nên đối chiếu với cơ quan hải quan sở tại trước khi thực hiện.