Chào anh chị em,
Hôm nay mình có cập nhật được một công văn phản hồi rất đáng chú ý từ Cục Hải quan liên quan đến vướng mắc trong việc xác định xuất xứ hàng hóa. Đây là vấn đề mà rất nhiều doanh nghiệp sản xuất, gia công đang gặp lúng túng.
Mọi người có thể tham khảo văn bản gốc Công văn số 18449/CHQ-GSQL ngày 03/07/2026. Mình xin tóm tắt lại các điểm mấu chốt để anh chị em cùng nắm rõ:
1. Căn cứ pháp lý để xác định xuất xứ
Khi xác định xuất xứ hàng hóa, doanh nghiệp cần bám sát các quy định tại:
- Nghị định số 31/2018/NĐ-CP (ngày 08/03/2018) của Chính phủ.
- Thông tư số 05/2018/TT-BCT (ngày 03/04/2018) của Bộ Công Thương.
- Thông tư số 44/2023/TT-BCT (ngày 29/12/2023) của Bộ Công Thương về việc sửa đổi, bổ sung quy định.
Nguyên tắc cốt lõi cần nhớ (Theo Điều 4 Thông tư số 05/2018/TT-BCT):
“Hàng hóa được xác định xuất xứ theo quy định tại Thông tư này có xuất xứ tại nước, nhóm nước, hoặc vùng lãnh thổ nơi thực hiện quy trình sản xuất cuối cùng làm thay đổi cơ bản hàng hóa đó.”
Doanh nghiệp cần tự đối chiếu thực tế hàng hóa và quy trình sản xuất của mình với nguyên tắc “chuyển đổi cơ bản” này để khai báo cho chính xác.
2. Về thủ tục cấp Giấy chứng nhận xuất xứ (C/O)
Nhiều doanh nghiệp hay nhầm lẫn gửi công văn hỏi Hải quan về thủ tục xin cấp C/O. Tuy nhiên, qua công văn này, Cục Hải quan cũng làm rõ thẩm quyền:
- Để được hướng dẫn cụ thể về thủ tục cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa, doanh nghiệp cần liên hệ trực tiếp với Bộ Công Thương hoặc UBND tỉnh.
- Cơ quan Hải quan chỉ thực hiện việc kiểm tra, giám sát quản lý và xác định xuất xứ trong khâu thông quan, không có thẩm quyền cấp hay hướng dẫn thủ tục cấp C/O.
Bình luận thêm:
Công văn này nhắc lại quy tắc “thay đổi cơ bản” (substantial transformation) rất dứt khoát. Anh em nào đang nhập nguyên vật liệu từ nhiều nước về gia công, lắp ráp rồi xuất khẩu thì chú ý rà soát lại định mức và quy trình xem khâu sản xuất tại Việt Nam đã đủ điều kiện làm “thay đổi cơ bản bản chất hàng hóa” chưa nhé. Bước này làm kỹ sẽ tránh được rất nhiều rủi ro bị bác C/O hoặc ấn định thuế sau này.
Ai có kinh nghiệm xử lý thực tế về tiêu chí xuất xứ này có thể bình luận bên dưới để mọi người cùng học hỏi thêm nhé.
